Van de dorpsstraat van 1920 tot de woonwijk van 1970
Sommige herinneringen verdwijnen nooit. Ze worden van generatie op generatie doorverteld en roepen telkens weer een glimlach op. Belleketrek behoort zonder twijfel tot die oude volksgebruiken die bijna ieder dorp in het Maasland heeft gekend. Het was een eenvoudige kwajongensstreek die niets kostte, maar uren plezier opleverde. De twee foto's – één uit 1920 en één uit 1970 – tonen hoe twee generaties jongens, vijftig jaar van elkaar verwijderd, precies hetzelfde kattenkwaad uithaalden. Op de eerste foto uit 1920 zien we drie jongens in de typische kleding van die tijd. Met hun petten, kniebroeken en versleten schoenen sluipen ze door een rustige dorpsstraat met bakstenen woningen. Eén van hen staat op de dorpel en drukt voorzichtig op de mechanische deurbel. Zijn vrienden hebben zich al omgedraaid en zijn klaar om weg te sprinten. Nog voor de bewoner de deur opent, verdwijnen de drie lachend tussen de huizen. Niemand heeft hen gezien, althans dat denken ze zelf. Vijftig jaar later, op de tweede foto uit 1970, is het tafereel bijna identiek. De houten deuren hebben plaatsgemaakt voor modernere voordeuren met een elektrische drukknop. De jongens dragen korte jassen, ribfluwelen broeken en stevige schoenen zoals zoveel kinderen in die jaren. Toch is hun plan exact hetzelfde als dat van hun grootvaders. Eén jongen drukt snel op de bel, terwijl zijn twee vrienden al beginnen te lopen. Het is opnieuw een wedstrijd tegen de tijd: wie is het snelst verdwenen voordat de deur opengaat? Belleketrek was in vrijwel ieder dorp een bekend verschijnsel. In het Maasland gebeurde het in de smalle straatjes van Mechelen aan de Maas, Boorsem, Kotem, Uikhoven, Maasmechelen, Lanaken en tal van andere dorpen. Vooral op woensdagmiddag, na schooltijd of tijdens lange zomeravonden trokken groepjes jongens eropuit. Ze spraken af wie mocht aanbellen en wie op de uitkijk stond. De spannendste huizen waren die waar de bewoners razendsnel naar buiten kwamen. Juist daar lag de grootste uitdaging. Opvallend is dat deze kwajongensstreek zelden kwaad bedoeld was. Er werd niets vernield, niemand werd bedreigd en meestal bleef het bij een lach en een snelle vlucht. Veel bewoners herkenden de streken onmiddellijk. Sommigen deden alsof ze boos waren, terwijl ze diep vanbinnen moesten lachen omdat ze vroeger precies hetzelfde hadden gedaan. Anderen riepen de jongens nog na, maar tegen die tijd waren ze al lang de hoek om verdwenen. Belleketrek was vooral een spel van kameraadschap. De jongens vertrouwden op elkaar, maakten afspraken en beleefden samen een avontuur dat achteraf nog weken onderwerp van gesprek bleef. Wie ooit te laat wegliep en toch werd betrapt, moest de plagerijen van zijn vrienden nog lang aanhoren. Zulke verhalen groeiden uit tot echte dorpslegendes. De vergelijking tussen 1920 en 1970 laat mooi zien hoe weinig sommige dingen veranderen. De huizen werden moderner, de kleding veranderde en de straat kreeg een ander uitzicht, maar de jeugd bleef dezelfde. Nieuwsgierig, ondeugend en altijd op zoek naar een beetje spanning. Iedere generatie kende haar eigen kwajongens, en belleketrek hoorde daar onmiskenbaar bij. Vandaag is deze traditie vrijwel verdwenen. Moderne videodeurbellen, druk verkeer en een veranderde samenleving hebben ervoor gezorgd dat kinderen hun avonturen elders zoeken. Toch roepen deze foto's een warm gevoel van herkenning op bij velen die in de vorige eeuw opgroeiden. Ze herinneren aan een tijd waarin kinderen buiten speelden, hun fantasie gebruikten en met de eenvoudigste dingen de mooiste herinneringen maakten.
Belleketrek was meer dan een ondeugende streek. Het was een stukje volkscultuur dat generaties dorpsjongens met elkaar verbond. Van de stoffige dorpswegen van 1920 tot de woonstraten van 1970 bleef één ding onveranderd: de spanning van één druk op de bel, gevolgd door een lach, een snelle sprint en een verhaal dat nog jaren werd naverteld.
%20TOURNEBRIDE%201929.jpg)
Geen opmerkingen:
Een reactie posten