vrijdag 20 september 2024

SCHILDERIJ "IN DE KEMPEN" 1880


Een sleutelwerk in de expo GEGROND is het werk "In de Kempen" uit 1880, geschilderd door François Roffiaen. Het schilderij uit de collectie van de Franstalige Gemeenschap van België toont een plaggenhut op de heide ergens in de omgeving van Genk. Wie goed kijkt, ziet in de verte een schaapsherder en zijn kudde. En nog verder richting de horizon: het vage silhouet van een kerktoren. Mogelijk deze van Genk, of van een van de buurgemeenten.

donderdag 19 september 2024

KOTEM / ELSLOO - SCHILDERIJ ZICHT OP DE HAL


Dit is een schilderij van Cornelis Rol. Hij gaf toestemming aan schrijver Jac P. Thijsse die vooral bekend werd met zijn plaatjesboeken van verkade e.a. om deze prent te gebruiken in zijn boek "Onze Groote Rivieren". Dit boek verscheen in 1938, maar als Cornelis Rol ook in dat jaar dit schilderij gemaakt heeft weet ik niet, alleszins toen of eerder.

XXXX

woensdag 18 september 2024

REKEM (TOEN RECKHEIM) - TONEELGROEP "VREUGD IN DEUGD" JAREN '20

Ingekleurde versie

De toneelgroep "Vreugd in Deugd" bereikte in de jaren twintig, onder de bezielende leiding van pater Hugo Van Breda, een ongekend hoog peil. Zowel in het buitenland als in het binnenland voerden zij de grote toneelwerken van die tijd met succes op. Hier ziet u enkele topartiesten uit de grote periode in actie.

XX

REKEM (TOEN RECKHEIM) - ZICHT OP EEN MUZIEKUITVOERING OP DE HERENSTRAAT 1920

Hoogtepunten uit het folkloristisch gebeuren te Rekem (toen Reckheim) waren zeker de muziekfeesten en de concerten van de koninklijke fanfare "St. Cecilia" van Rekem, die sinds 1850 betrokken is bij elk gebeuren in de gemeente. 

X

woensdag 11 september 2024

DE TIJD VAN TOE: HET FOLKLORISTISCHE KINDERSPEL

Kinderspelen is een schilderij uit 1560 van de Vlaamse schilder Pieter Bruegel de Oude. Het genrestuk, waarop meer dan tachtig verschillende kinderspelletjes te zien zijn.

Zeventig jaar geleden bezaten de kinderen nog een gave voorraad folkloristische spelen en kinderrijmen. Zo zongen en speelden ze nog vrij en ongedwongen op de speelplaats van de school, maar ook in de buurt rond de ouderlijke woning. Vooral de meisjes zag men regelmatig touwtje springen en met de bal spelen, begeleid met leuke rijmpjes en zij dansten nog in de kring, zingend allerlei plezierige wijsjes.
Dit komt nu maar zelden meer voor en het is voor een folklorist erg jammer dat die folklore uit het kinderleven zou verdwijnen. Zou, - want een recente enquete stelde vast dat gelukkig nog niet alles vergeten is. Er is nog een passief bezit dat echter weinig functioneel meer is. Wat is overgebleven, werd veelal doorgegeven langs de ouders want ook bij hen duikt af en toe een herinnering op uit het kuiltje van de vergetelheid. Het is immers bekend dat folklore in het algemeen en kinderfolklore in het bijzonder alleen kan gedijen en stand houden in een milieuvriendelijke, landelijke omgeving. 
De verkeersdrukte en het rumoer dat elke nijverheidsinplanting onvermijdelijk meebrengt, zoals de mijnen, ontginningen, industrieterreinen en hemelhoge appartementsgebouwen laat immers maar weinig ruimte over.
Het folkloristische kinderlied is en blijft het echte levenslied van het kind tot ongeveer het twaalfde jaar. Hier voelt het kind zich volledig vrij doordat het zijn volle creativiteit kan uitleven in allerlei rijmen en spelen die het zelf heeft geschapen. Die spelen vallen op door hun naïeve, wilde frisheid, door hun eindeloze variaties, door hun eenvoud in tekst en melodie, zoals die werden doorgegeven door voorgeslachten eeuwen lang terug.
Bekijk eens aandachtig het schilderij van PIETER BRUEGEL DE OUDE uit 1560. Men heeft dit meesterwerk wel eens genoemd de "apotheose van het kind". De kinderen wriemelen ondereen en beheersen het ganse plein, de eindeloze straat, zelfs de huizen, en de verre beemden waartussen een riviertje vloeit met zwemmende jongens. Overal straalt levensvreugde uit. Bij nader inzien ontdekt men tussen de tachtig spelen het ons bekende: "haasje over, touwtje springen, paardje rijden, jagertje houden, gendarm en dief, bikkelen", om er slechts enkele te noemen. Volgens Dr. JOZEF WEYNS, destijds conservator van Bokrijk, waren er in 1920 nog vier vijfde van die spelen bekend. Op dit ogenblik blijft er nog de helft van over, zodat in één generatie zoveel spelen verdwenen als in de vorige vier eeuwen. Met de bedoeling dit kinderlijk cultuurgoed van de ondergang te redden, zijn er in verschillende gouwen en regio's pogingen gedaan om het overgeblevene te catalogeren.  

X




zondag 8 september 2024

KOOLPUTTERBIER


Stap binnen in de wereld van Bèrringse Bier Brouwers, waar elke slok een verhaal vertelt dat teruggaat naar de diepste wortels van de mijnwerkersgeschiedenis. Sinds onze oprichting in 2004 hebben we ons toegelegd op het brouwen van bieren die de essentie van dit erfgoed vastleggen - uniek, straf, karaktervol en doordrenkt van authenticiteit.

Bij Bèrringse Bier Brouwers draait alles om passie en toewijding. We zijn geen mainstream brouwerij die zich richt op de massa; integendeel, we koesteren onze ambachtelijke aanpak en streven ernaar om bieren te produceren die een oprechte expressie zijn van onze eigen smaakvoorkeuren. We geloven in het creëren van bieren die uitdagen, verrassen en inspireren, zelfs als dat betekent dat ze niet voor iedereen zijn.

Onze brouwsels zijn als een ode aan de harde werkethos van de mijnwerkers - stevig, vol van karakter en met een onmiskenbare kracht. Elke fles is doordrenkt met geschiedenis, elke slok roept herinneringen op aan een tijd waarin doorzettingsvermogen en gemeenschap de norm waren.

In een wereld waarin massaproductie en standaardisatie vaak de boventoon voeren, blijven wij trouw aan onze roots. We brouwen geen limonade; we brouwen bier zoals het bedoeld is om te zijn - rijk, complex en vol van smaak. Dus als je op zoek bent naar een bierervaring die verder gaat dan de alledaagse, nodigen we je uit om je te laten onderdompelen in de wereld van Berings Bier. Laat je verrassen, laat je verleiden, en proef de passie in elke slok.

X



SCHILDERIJ: VISSER


X

 

vrijdag 6 september 2024

MAASMECHELEN (OUD-MECHELEN) "DE OUDE POST"

Pentekening : Hubert Donders

Een statig huis dat alleen de ouderen nog wel zullen herkennen. Dit hoekhuis langs de Ganzenstraat en de Meelstraat werd immers in 1933 gesloopt voor de aanleg van de oprit naar de nieuwe brug over het kanaal. Het huis, zo vermelde een inscriptie boven de ingangspoort, werd gebouwd door Hermanus Boten en zijn echtgenote M.C. Heris.
Niet zonder reden stond dit huis in het centrum van Oud-Mechelen, aan het kruispunt van de toenmalige Pagenstraat (nu Hemelrijkstraat), Meelstraat, Ganzenstraatje en de Bosstraat (later Dorpstraat en nu Dr. Haubenlaan). We mogen gerust stellen dat bouwheer H. Boten in zijn tijd de voornaamste onder de notabelen van ons dorp was. Hij werd in 1684 te Mechelen geboren en oefende hier, tot aan zijn dood in 1757, het ambt van notaris uit. In 1709 benoemde de hogeproost  hem tot secretaris van de gemeente en vanaf 1716 - zo niet vroeger - was hij kapitein van de schutten. Bovendien bekleedde hij meermaals het ambt van burgemeester en van momber des heeren (de persoon die de belangen van de hogeproost moet behartigen). Een figuur dus om u tegen te zeggen, iemand van wie men kan aanvaarden dat hij zijn huis het uithangbord "in de drie Koningen" gaf. Al waren het geen koningen, toch kwamen hier, tot aan de Franse Revolutie, schout en schepenen vergaderen. Mede hierdoor kreeg het huis de benaming "Het Gericht" en "de Justitiekamer". Toen later daar ook het eerste postkantoor gevestigd werd, kreeg het ook nog de naam "de post" en bleef het nog lang gekend als "de Oude Post".
Op 22 juni 1734 kreeg Hermanus Boten hoog bezoek. Gans Mechelen was in feest ter gelegenheid van de blijde inkomst van de hogeproost Baron van Wassenaar. De proost trok nadat hij de banklok had geluid, in stoet naar "de justitie caemer ten huise van momboir Hermanus Boten" om er opnieuw te zweren "alle inwoonders te sullen mainteneren ende conserveren in alle hunne oude privilegiën".
De "Oude Post" was ook het geboortehuis van Dr. Theodoor Hauben. Deze eminente armendokter en tevens hoogleraar zag hier het levenslicht op 5 maart 1835. Wie zou toen hebben kunnen vermoeden dat dit borelingske zijn naam zou geven aan de toenmalige Bosstraat, later de Dorpstraat ?
Nog vóór dat H. Boten hier zijn "Justitiecaemer" bouwde, was de plek waar de Bosstraat, de Meelstraat, het Ganzenstraatje en de Hemelrijkstraat samenkwamen, niet zonder gerechtelijke betekenis. Hier stond te Mechelen vóór 1870 de reusachtige linde waaronder in vroeger eeuwen de schepenen hun vonnis velden; hier stond ook de kaak of schandpaal waaraan de dieven met hun gestolen buit te schande werden gesteld. In 1723 schreef secretaris H. Boten nog heel pompeus: "Van den Proen af begint de Meelstraet gaende door de Haelstraet tot aen de Alde Maese".
Op deze plek, waar de weg langs het water en de weg naar het bos samenkwamen, verzamelden zich eertijds ook de heerden om vandaar met hun runderen, ossen, schapen en varkens naar de heide te vertrekken. De laatste die het oude centrum van Mechelen als dusdanig respecteerde, was Zjefke Haerden, de tamboer van de schutterij. Wanneer de schutterij met een kermis, vogelschieting of andere gelegenheid uittrok, plaatste Jefke zich tegen de gevel van de "Oude Post" en roffelde minutenlang op zijn trommel, alsof hij de geesten van de oude schutten uit de belendende straten wilde wakker trommelen. Daarna zette hij zich in beweging, stapte midden over de plavei en roffelde een soort oproepingsmarch: vrrrom, vrrrom ... Dat kwajongens hem zouden vergezellen, lag voor de hand. Ze zongen dan ritmisch mee: "vrrrom, vrrrom, den hônd geit baggele, den hônd geit baggele ..." En "den hônd" bleef "baggele" tot Jefke zijn bestemming bereikt had, namelijk het schuttenlokaal bij Bert Hamers, op "'t tupke van het Bozzjing".

XX



donderdag 5 september 2024

DE TIJD VAN TOEN: SPEL ONZER JEUGD "KNIKKEREN"



Veel vaders en moeders deden het, net als opa's en oma's.
Knikkeren is een eeuwenoud, populair behendigheidsspel waarbij spelers proberen met hun eigen glazen of stenen balletjes andere knikkers uit een cirkel te schieten of in een "kuiltje" (potje) te rollen.


XX

SMEERMAAS (TOEN SMEERMAES) BASSIN 1903

Ingekleurde versie


XX

vrijdag 30 augustus 2024

LANAKEN (TOEN LANAEKEN) - TOURNEBRIDE VERBINDINGSKANAAL (TUSSEN ALBERTKANAAL EN ZUID-WILLEMSVAART)

Ingekleurde versie

Upscaled
Links in de verte is de tramstelplaats te zien (Heden stelplaats voor de bussen).

Het kanaal werd gegraven van 1930 tot 1934. Het moest het nieuwe Albertkanaal, ter hoogte van Briegden, verbinden met de Zuid-Willemsvaart bij Neerharen. Vandaar wordt ook de benaming Verbindingskanaal gebruikt. Het kanaal sloot de antitankgracht, die het Albertkanaal en de Zuid-Willemsvaart ook vormden, aaneen. Het Kanaal Briegden-Neerharen werd daarom uitgebouwd tot een verdedigingsgordel: de "Briegden-Neerharenlinie". Er verrezen meerdere  bunkers, waarvan er nog acht bestaan. Twee bunkers liggen in de sluiswanden en moesten de sluisdeuren beschermen; als de vijand deze wist op te blazen, dan stroomde het Albertkanaal immers leeg.

XX

MAASMECHELEN HEIRSTRAAT / DEKEN BERNARDSTRAAT

Ingekleurde versie Updated Heirstraat in 1989 — een vertrouwde hoek in een nieuwe gedaante Deze foto, gedateerd in 1989, toont hoe ingrijpen...