Deze sfeervolle opname brengt ons terug naar de oude Pannestraat in Lanaken – op oude documenten en prentkaarten toen geschreven als Lanaeken. De Pannestraat behoorde tot de oudste straten van het dorp. Hier stonden de kleine boerderijen en eenvoudige arbeiderswoningen vrijwel naast elkaar. Achter de bakstenen gevels lagen stallen, schuren, moestuinen en kleine weiden. Midden op de onverharde zandweg poseert een groep bewoners voor de fotograaf. Twee vrouwen staan er met enkele kinderen, gekleed in eenvoudige dagelijkse werkkleding. Verderop keert een vrouw met twee koeien terug naar huis, terwijl andere kinderen nieuwsgierig vanop een veilige afstand toekijken. Voor hen was de komst van een fotograaf nog een gebeurtenis die bijna de hele straat naar buiten lokte. De koeien werden dagelijks van de stal naar een nabijgelegen weide gebracht en later weer teruggehaald om gemolken te worden. Omdat dieren gewoon over de openbare weg liepen, bleef er regelmatig mest achter. De bijgeleverde oude beschrijving vertelt dan ook zonder omwegen dat de Pannestraat tot enkele decennia geleden nog geregeld “bezaaid was met koeienvlaaien”. Wat vandaag vreemd of hinderlijk zou lijken, was toen een vertrouwd onderdeel van het dorpsleven. Ook de straat zelf vertelt haar verhaal. Er waren nog geen trottoirs, riolering of asfaltverharding. De zanderige rijweg liep tot tegen de gevels en vertoonde sporen van hoeven, karrenwielen en dagelijks gebruik. De diepe huizen, lage stallen, verweerde pannendaken en houten luiken tonen hoe wonen en boeren hier nauw met elkaar verbonden waren. Zelfs midden in het dorp behield Lanaeken nog lange tijd het uitzicht en ritme van een landbouwgemeenschap. Lanaken kent een bijzonder oude bewoningsgeschiedenis. De plaats werd al in 1106 als Lodenaken vermeld en maakte vanaf de middeleeuwen deel uit van de heerlijkheid Pietersheim. Pas tijdens de twintigste eeuw veranderde het dorp steeds sneller door nieuwe wegen, moderne woningen en de groeiende invloed van industrie en mijnbouw. Het landelijke straatbeeld van de Pannestraat verdween daardoor geleidelijk. Deze foto is daarom meer dan een eenvoudig groepsportret. Ze bewaart een verdwenen stukje Lanaeken: een tijd waarin kinderen op straat speelden, koeien tussen de huizen werden voortgedreven en het dagelijkse leven zich afspeelde tussen boerderij, zandweg en stal. Een vertrouwd dorpsbeeld dat ooit heel gewoon was, maar vandaag tot het waardevolle geheugen van Lanaken behoort.
X
Geen opmerkingen:
Een reactie posten